Regulatory

Turkey: The Energy Stock Exchange and Energy Markets Operation Company

With its growth in the world energy market and its increasing strategic and financial importance, Turkey has become a trading hub for foreign market participants. The new Electricity Market Law no. 6446 defines a new market activity, “market operation”, and establishes a new legal entity, “EPIAS”, to conduct market operation activities.

The new Electricity Market Law and market operation activity

The new Elec­tric­i­ty Mar­ket Law no. 6446, pub­lished in the Offi­cial Gazette no. 28603 and dat­ed 30 March 2013 (EML) reg­u­lates a new mar­ket activ­i­ty (mar­ket oper­a­tion activ­i­ty) as “oper­a­tion of organ­ised whole­sale elec­tric­i­ty mar­kets and finan­cial set­tle­ment of activ­i­ties con­duct­ed in such mar­kets, along with oth­er relat­ed finan­cial trans­ac­tions”. Under the EML, mar­ket oper­a­tion activ­i­ties will be con­duct­ed by the Ener­gy Mar­ket Oper­a­tion Com­pa­ny (EPIAS).

Organ­ised whole­sale mar­kets are defined as:

  • day-ahead mar­kets and intra-day mar­kets where elec­tric­i­ty, capac­i­ty and retail sale activ­i­ties are con­duct­ed and oper­at­ed by an inter­me­di­ary legal enti­ty hold­ing a mar­ket oper­a­tion licence, EPIAS;
  • mar­kets where stan­dard­ised elec­tric­i­ty con­tracts (ie, cap­i­tal mar­ket instru­ments) and the deriv­a­tive mar­kets where deriv­a­tives based on the elec­tric­i­ty and/or capac­i­ty are trad­ed and oper­at­ed by Bor­sa (Exchange) İstan­bul AŞ (Bor­sa İstan­bul); and
  • pow­er mar­kets, such as the bal­anc­ing pow­er mar­ket and the ancil­lary ser­vices mar­ket, which are organ­ised and oper­at­ed by the Turk­ish Elec­tric­i­ty Trans­mis­sion Com­pa­ny (TEIAS), the state-owned trans­mis­sion com­pa­ny.

Accord­ing­ly, the EML refers to afore­men­tioned three mar­ket oper­a­tors: EPIAS, Bor­sa İstan­bul and TEIAS.

What are the main activities of EPIAS?

Under EML, some main activ­i­ties of EPIAS are (i) the estab­lish­ment of a stock exchange for the pur­chase and sale of elec­tric­i­ty and (ii) over­sight of the finan­cial set­tle­ment of oper­a­tions con­duct­ed on the mar­ket.

The ener­gy stock exchange will not only enhance the lib­er­al­i­sa­tion of the mar­ket but also ensure the trans­paren­cy and facil­i­tate to main­tain a healthy bal­ance between sup­ply and demand once it has become oper­a­tional.

In addi­tion, EPIAS will be autho­rised to oper­ate oth­er ener­gy mar­kets, such as the nat­ur­al gas and oil mar­kets, by the enact­ment of new reg­u­la­tions in such mar­kets. EPIAS will also deter­mine the mar­ket oper­at­ing tar­iffs with­in the scope of the pro­ce­dures and prin­ci­ples des­ig­nat­ed by the Ener­gy Mar­ket Reg­u­la­to­ry Author­i­ty (EMRA).

EPIAS’ shareholding structure

EMRA, an admin­is­tra­tive­ly autonomous pub­lic admin­is­tra­tion in the ener­gy mar­ket, has pub­lished the draft Arti­cles of Asso­ci­a­tion (AoA) of EPIAS on its web­site based on the EML. Accord­ing to the pub­lished AoA, the share­hold­ing struc­ture of EPIAS will be as fol­lows:

Share­hold­er
Group
Share­hold­ing
TEIAS
A
30 %
Bor­sa İstan­bul
B
30 %
Pri­vate sec­tor com­pa­nies
(Legal enti­ties hav­ing a sup­ply licence and gen­er­a­tion licences, which has oper­at­ing facil­i­ties in the elec­tric­i­ty mar­ket / Legal enti­ties hold­ing a whole­sale, retail sale, import, export licence in the nat­ur­al gas mar­ket)
C
40 %

EPIAS will be estab­lished with a share cap­i­tal of TRY 61,572,770 divid­ed into 61,572,700 shares, each with a nom­i­nal val­ue of 1 TRY.

Limitations of the shareholding structure and share transfer

Some major restric­tions are reg­u­lat­ed under the draft AoA of EPIAS as fol­lows.

  • Each Group C share­hold­er may direct­ly or indi­rect­ly hold the shares up to 4% of the share cap­i­tal of EPIAS.
  • The per­cent­age of Group A shares (owned by TEIAS) in the share cap­i­tal may not fall under 30%, and TEIAS may not par­tial­ly or whol­ly trans­fer its shares in EPIAS.
  • Group C shares may be trans­ferred only to (i) com­pa­nies that are licenced to con­duct elec­tric­i­ty pro­duc­tion or nat­ur­al gas whole­sale, retail sale, export or import activ­i­ties, or (ii) Bor­sa İstan­bul.
    Trans­fer of Group B shares to par­ties oth­er than C Group Share­hold­ers must be approved by the gen­er­al assem­bly with a quo­rum of 80% of the share­hold­ers present at the rel­e­vant gen­er­al assem­bly meet­ing.

EMRA announced that the sub-reg­u­la­tions for the ener­gy stock exchange will be fur­ther issued and pub­lished in the Offi­cial Gazette.

EML regulates a new market activity (market operation activity) as "operation of organised wholesale electricity markets and financial settlement of activities conducted in such markets, along with other related financial transactions". Market operation activities will be conducted by the Energy Market Operation Company.

Türkiye: Enerji Borsası ve Enerji Piyasaları İşletme Şirketi

Dünya enerji piyasasındaki büyümesi ve yükselen stratejik ve finansal önemi ile Türkiye, yabancı piyasa katılımcıları için bir ticaret merkezi haline gelmiştir. 6446 sayılı yeni Elektrik Piyasası Kanunu “piyasa işletim faaliyeti” olan yeni bir piyasa faaliyetini ve bu piyasa işletim faaliyetini yürütecek olan “EPİAŞ” tüzel kişisini düzenlemektedir.

Yeni Elektrik Piyasası Kanunu ve piyasa işletim faaliyeti

6446 sayılı yeni Elek­trik Piyasası Kanunu (EPK), 30 Mart 2013 tar­ih­li ve 28603 sayılı Res­mi Gazete’de yayım­lan­mış olup, orga­nize top­tan satış elek­trik piyasalarının işletilme­si ve bu piyasalar­da gerçek­leştir­ilen faaliyet­lerin mali uzlaştır­ma işlem­leri ile söz konusu faaliyetlere ilişkin diğer mali işlem­ler olan “piyasa işle­tim faaliyeti” adın­da yeni bir piyasa faaliyeti­ni düzen­le­mek­te­dir. EPK kap­samın­da piyasa işle­tim faaliyeti Ener­ji Piyasaları İşletme Anon­im Şir­keti (EPİAŞ) tarafın­dan gerçek­leştir­ile­cek­tir.

Orga­nize top­tan satış piyasaları;

  • Elek­trik ener­jisi, kap­a­site­si veya per­ak­ende alış satışının gerçek­leştir­ildiği ve piyasa işle­tim lisan­sı­na sahip merkezî bir aracı tüzel kişi­lik tarafın­dan orga­nize edilip işletilen gün önce­si piyasası, gün içi piyasasını;
  • Ser­maye piyasası aracı niteliğin­de­ki stan­dard­ize edilmiş elek­trik sözleşmelerinin ve dayanağı elek­trik ener­jisi ve/veya kap­a­site­si olan türev ürün­lerin işlem gördüğü ve Bor­sa İstan­bul Anon­im Şir­keti (Bor­sa İstan­bul) tarafın­dan işletilen piyasaları; ve
  • Türkiye Elek­trik İle­tim Anon­im Şir­keti (TEİAŞ) tarafın­dan orga­nize edilip işletilen den­geleme güç piyasası ve yan hizmetler piyasası gibi elek­trik piyasalarını

ifade etmek­te­dir.

EPK bu doğrul­tu­da piyasa işleti­ci­leri olarak: EPİAŞ, Bor­sa İstan­bul ve TEİAŞ’a atıf­ta bulun­mak­tadır.

EPİAŞ’ın ana faaliyetleri nelerdir?

EPK uyarın­ca EPİAŞ’ın bir takım başlı­ca faaliyet­leri şu şek­ilde sıralan­abilir: (i) elek­trik alım satımı için bir bor­sanın kurul­ması ve (ii) piyasa­da gerçek­leştir­ilen faaliyet­lerin mali uzlaştır­ma işlem­lerinin göze­ti­mi.

Ener­ji bor­sası sadece piyasa­da serbestleştirmeyi artır­may­a­cak, aynı zaman­da şef­faflık sağla­yarak işletme faaliyetine geçtiğinde arz ve talep arasın­da sağlık­lı bir denge kurul­ması­na yardım ede­cek­tir.

Ayrı­ca doğal gaz piyasası ve petrol piyasası gibi diğer piyasalar­da, yeni huku­ki düzen­lemelerin yürür­lüğe girme­si ile bir­lik­te, EPİAŞ bu piyasalar­da da faaliyet gösterme yetk­i­sine sahip ola­cak­tır. EPİAŞ ayrı­ca Ener­ji Piyasası Düzen­leme Kuru­lu (EPDK) tarafın­dan belir­lenen ilke ve esaslar doğrul­tusun­da piyasa işle­tim tar­ifeleri­ni de belir­leme yetk­i­sine sahip ola­cak­tır.

EPİAŞ’ın Hissedarlık Yapısı

Ener­ji piyasasın­da idari açı­dan özerk kon­um­da­ki EPDK, EPK uyarın­ca EPİAŞ’ın taslak Ana Sözleşmesi­ni inter­net sitesinde yayın­lamıştır. Yayın­lanan Ana Sözleşme’ye göre, EPİAŞ’ın hissedar­lık yapısı aşağı­da­ki şek­ilde ola­cak­tır:

Hissedar
Grup
Hissedar­lık Oranı
TEİAŞ
A
% 30
Bor­sa İstan­bul
B
% 30
Özel Piyasa Katılım­cıları (elek­trik piyasasın­da tedarik lisan­sı veya kap­samın­da­ki üre­tim tesisi işlet­m­eye geçmiş üre­tim lisan­sı sahibi tüzel kişil­er; doğal gaz piyasasın­da top­tan satış, itha­lat, ihra­cat lisan­sı sahibi tüzel kişil­er veya per­ak­ende satışını gerçek­leştiren lisans sahibi tüzel kişil­er)
C
% 40

EPİAŞ her biri 1 TL nom­i­nal değer­li, 61.572.700 adet hisse karşılığı 61.572.700 Türk Lirası ser­maye ile kuru­la­cak­tır.

Hissedarlık yapısı ve hisse devrine ilişkin sınırlamalar

Taslak Ana Sözleşme’de düzen­le­nen bazı önem­li sınır­la­malar aşağı­da yer almak­tadır:

  • [C] grubu pay sahip­lerinin veya [C] grubu pay sahibi olan tüzel kişil­erde pay sahibi gerçek veya tüzel kişi­lerin hiçbirinin payı, doğru­dan veya dolaylı olarak EPİAŞ ser­mayesinin %4’ünü (yüzde dört) geçe­mez.
  • Ser­mayede­ki A Grubu pay­ların oranı (TEİAŞ’ın elinde bulun­dur­duğu pay­lar) hiçbir şek­ilde %30’un altı­na düşe­mez ve TEİAŞ, EPİAŞ’ta sahip olduğu hisseleri kıs­men veya tama­men devre­de­mez.
  • [C] Grubu pay­lar yal­nız­ca elek­trik piyasasın­da tedarik lisan­sı veya kap­samın­da­ki üre­tim tesisi işlet­m­eye geçmiş üre­tim lisan­sı sahibi tüzel kişil­er; doğal gaz piyasasın­da top­tan satış, itha­lat, ihra­cat lisan­sı sahibi tüzel kişil­er veya per­ak­ende satışını gerçek­leştiren lisans sahibi tüzel kişil­er ile Bor­sa İstan­bul arasın­da devrol­un­abilir.
  • [B] Grubu Pay­ların, [C] Grubu pay sahip­leri dışın­da­ki kişilere devredilebilme­si için Genel Kurul­da hazır bulu­nan pay sahip­lerinin en az %80’inin (yüzde sek­sen) olum­lu oyları gerekir.

EPDK, ener­ji bor­sası ile ilgili alt yönet­melik­lerin daha son­ra Res­mi Gazete’de yayın­lanacağını kamuoyu­na duyur­muş­tur.

Yeni Elektrik Piyasası Kanunu (EPK) ile organize toptan satış elektrik piyasalarının işletilmesi ve bu piyasalarda gerçekleştirilen faaliyetlerin mali uzlaştırma işlemleri ile söz konusu faaliyetlere ilişkin diğer mali işlemler olan "piyasa işletim faaliyeti" adında yeni bir piyasa faaliyeti düzenlenmiştir. EPK kapsamında piyasa işletim faaliyeti Enerji Piyasaları İşletme Anonim Şirketi (EPİAŞ) tarafından gerçekleştirilecektir.